Hałas środowiskowy w Europie: skala problemu i działania w największych krajach

Hałas środowiskowy stanowi problem dla milionów mieszkańców Europy. Według raportu Europejskiej Agencji Środowiska (EEA) z 2025 roku, ponad 20 proc. Europejczyków jest narażonych na szkodliwy poziom hałasu pochodzącego z transportu. Przy zastosowaniu bardziej rygorystycznych kryteriów Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) odsetek ten wzrasta do ponad 30 proc. Najczęstszym źródłem hałasu jest transport drogowy, który dotyka około 92 mln osób. Hałas kolejowy wpływa na 18 mln mieszkańców, a lotniczy na 2,6 mln osób.

Największa liczba osób narażonych na hałas w Europie występuje we Francji, Niemczech i Włoszech.

Skala narażenia na hałas w największych krajach Europy

We Francji w ciągu dnia na hałas powyżej 55 decybeli narażonych jest 24,2 mln osób. Z tej liczby ponad 21,2 mln dotyczy hałasu drogowego, niemal 2,5 mln hałasu kolejowego, a 591 tys. hałasu lotniczego. W nocy liczba osób narażonych na hałas spada do 14,5 mln, z czego 12,6 mln dotyczy hałasu drogowego, 1,6 mln kolejowego i 212 tys. lotniczego.

W Niemczech w ciągu dnia na hałas powyżej 55 decybeli narażonych jest 21,8 mln osób. Hałas drogowy dotyczy około 17,2 mln osób, hałas kolejowy również 17,2 mln, a lotniczy 852 tys. osób. Liczba osób narażonych na hałas w nocy wynosi 14,8 mln, z czego 11,7 mln dotyczy hałasu drogowego, 2,8 mln kolejowego i 273 tys. lotniczego. W przypadku hałasu lotniczego skala narażenia w Niemczech jest czterokrotnie większa niż we Francji.

We Włoszech w ciągu dnia hałasem dotkniętych jest 14,5 mln mieszkańców. Hałas drogowy dotyczy 8,9 mln osób, kolejowy 5,3 mln, a lotniczy 264 tys. W nocy na hałas kolejowy narażonych jest 4,3 mln osób, na drogowy 11,7 mln, a na lotniczy 67 tys.

W Hiszpanii w ciągu dnia na hałas powyżej 55 decybeli narażonych jest 11,7 mln osób, z czego 10,8 mln dotyczy hałasu drogowego, 772,5 tys. kolejowego i 164,9 tys. lotniczego. W nocy hałas powyżej 50 decybeli dotyka 7 mln osób, w tym 6,4 mln na hałas drogowy, 506 tys. na kolejowy oraz 21,7 tys. na lotniczy.

W Polsce na hałas powyżej 55 decybeli w ciągu dnia narażonych jest 5,2 mln osób, z czego 4,5 mln na hałas drogowy, 648 tys. na kolejowy i 79,9 tys. na lotniczy. W nocy liczba osób dotkniętych hałasem wynosi 3,5 mln, z czego 3 mln na hałas drogowy, 458 tys. na kolejowy i 15,8 tys. na lotniczy.

Działania podejmowane w miastach europejskich w walce z hałasem

W Paryżu na lata 2021–2026 przygotowano plan poprawy środowiska akustycznego, który obejmuje 34 działania. Dotyczą one m.in. ograniczania prędkości pojazdów, poprawy infrastruktury poprzez stosowanie nawierzchni redukujących hałas oraz wspierania cichszych środków transportu, takich jak pojazdy elektryczne i napędzane wodorem. Plan uwzględnia także redukcję hałasu sąsiedzkiego.

Berlin przyjął „Plan działania w sprawie hałasu na lata 2024-2029”, który zawiera propozycje miejskich ograniczeń prędkości, np. do 30 km/h w nocy, oraz analizę środków redukcji hałasu lotniczego z lotniska Berlin Brandenburg. Miasto zrewidowało również strefy ciszy wyznaczone pierwotnie w 2008 roku.

W Rzymie plan ograniczenia hałasu zakłada wyznaczenie 14 stref ciszy, instalację ekranów akustycznych, wzmocnienie ścieżek rowerowych oraz utworzenie stref dla pieszych.

W Madrycie od kilkunastu lat funkcjonuje plan działania w sprawie zanieczyszczenia hałasem. Działania podjęte od tego czasu zmniejszyły liczbę ludności narażonej na wysoki poziom hałasu o 80 proc. Plan obejmuje 33 sektory interwencji oraz 24 strefy ciszy.

W Warszawie kluczowym elementem polityki walki z hałasem jest sporządzanie strategicznych map hałasu co 5 lat. Inne działania obejmują nasadzenia roślinne wzdłuż ulic oraz wymianę nawierzchni ulic na cichsze.

Państwa z najmniejszą liczbą osób narażonych na hałas powyżej 55 decybeli w ciągu dnia to m.in. Malta (65 tys.), Islandia (102 tys.), Estonia (125 tys.) oraz Słowenia (239 tys.).

W całej Europie transport drogowy pozostaje najpowszechniejszym źródłem hałasu, a liczba osób narażonych na hałas kolejowy i lotniczy różni się w zależności od kraju. Wiele miast podejmuje lokalne inicjatywy mające na celu ograniczenie uciążliwości hałasu, obejmujące m.in. regulacje prędkości, infrastrukturę oraz tworzenie stref ciszy.