Fundusz BWET zyskuje 3 600% na kryzysie transportu ropy z Iranu

Fundusz Breakwave Tanker Shipping ETF (BWET) od początku roku zyskał około 3 600%, stając się najlepiej radzącym sobie funduszem nielewarowanym w Stanach Zjednoczonych. Ten wzrost jest powiązany z napięciami wokół cieśniny Ormuz, kluczowego szlaku transportu ropy naftowej z Bliskiego Wschodu. Konflikt między USA a Iranem oraz działania wspieranych przez Iran rebeliantów Houthi w Jemenie powodują zakłócenia w żegludze, co wpływa na wzrost kosztów przewozu ropy.

Wzrost kosztów frachtu i zakłócenia w szlakach transportu ropy

Według danych z 8 września, stawki frachtu na trasach tankowców z Bliskiego Wschodu wzrosły rok do roku o około 500%. Wzrost ten jest związany z trudnościami w przepływie statków przez cieśninę Ormuz oraz nowymi punktami zatorów na trasach morskich. W ostatnim czasie rebelianci Houthi przejęli kontrolę nad portem Mokha w Jemenie, co umożliwia im zakłócanie żeglugi na Morzu Czerwonym, które było alternatywnym szlakiem dla niebezpiecznego Zatoki Perskiej.

W Arabii Saudyjskiej w reakcji na ataki dronów z Iraku zamknięto na pewien czas ważny naftowy rurociąg w kierunku wschód-zachód. W efekcie wiele firm żeglugowych unika regionu, co wydłuża trasy przewozu i podnosi ich koszty. Wysokie stawki frachtowe przekładają się na rekordowe zyski firm transportowych.

John Murillo z B2BROKER podkreślił, że fundusz BWET śledzi ceny frachtu na ropę, a nie ceny samej ropy naftowej. Inwestorzy kupujący udziały w BWET obstawiają, jak drogi będzie transport baryłki ropy z Bliskiego Wschodu do odbiorców. Wzrost kosztów frachtu jest efektem kryzysu w cieśninie Ormuz i innych zakłóceń geopolitycznych.

Brak dostępności statków i wpływ na globalne łańcuchy dostaw

Kyle Peacock z Peacock Tariff Consulting wskazał, że oprócz konfliktu z Iranem, na wzrost cen frachtu wpływają także inne czynniki, takie jak zmiany tras handlowych spowodowane taryfami celnymi oraz susze obniżające poziom wód w portach, np. w Panamie i Europie. W efekcie statki często pozostają unieruchomione, co powoduje niedobór dostępnych jednostek.

Firmy transportowe są skłonne płacić nawet trzykrotnie wyższe stawki, aby zapewnić sobie miejsce na statkach. Przykładowo, jeden z klientów Peacock przeniósł fabrykę z Chin do Węgier, aby uniknąć taryf, co zmieniło tradycyjne trasy żeglugowe i wpłynęło na dostępność statków.

W obecnej sytuacji to nie firmy żeglugowe dyktują trasy, lecz najwyższe stawki frachtowe. Długoterminowi klienci są wypierani przez tych, którzy oferują wyższe ceny. W dłuższej perspektywie na rynek mają wejść nowe statki, obecnie ponad 200 jednostek jest w budowie, co może wpłynąć na zmniejszenie niedoborów w ciągu 18–36 miesięcy.

Eric Fullerton z Project44 zaznaczył, że zakłócenia w łańcuchach dostaw stają się nową normą. W ciągu roku liczba zakłóceń w żegludze wzrosła z około 1 000 do ponad 9 000 tygodniowo w szczytowym okresie kryzysu, a łączna liczba zakłóceń w 2026 roku wyniosła 140 276. Zakłócenia te obejmują m.in. konieczność zmiany trasy statków z powodu konfliktów zbrojnych i sporów handlowych.

Wzrost kosztów frachtu dotyczy nie tylko transportu morskiego, ale także lotniczego. Baltic Air Freight Index odnotował wzrost stawek frachtu lotniczego o 18,1% rok do roku w sierpniu, mimo że jest to zwykle sezon niskiego popytu na przewozy lotnicze.

Inwestorzy mają do dyspozycji także inne fundusze, takie jak U.S. Global Sea to Sky Cargo ETF (SEA), który łączy ekspozycję na transport morski (około 70%) i lotniczy (około 30%), oraz SonicShares Global Shipping ETF (BOAT), inwestujący w spółki z branży żeglugowej. W 2026 roku fundusz SEA osiągnął wzrost o 42%, a BOAT o 70%, według danych Morningstar z 11 września.

Fundusz BWET ma strukturę funduszu towarowego, inwestującego w kontrakty futures na fracht tankowców, co wiąże się z unikalnymi aspektami podatkowymi i wyższymi kosztami zarządzania (3,50% rocznie). Fundusz ten koncentruje się na mniej niż dziesięciu kontraktach futures dotyczących tras tankowców z Bliskiego Wschodu do Ameryk i Azji oraz z Afryki Zachodniej do Europy.

Pomimo pojawienia się sygnałów dyplomatycznych między Iranem a sąsiadami z Bliskiego Wschodu, postępy w relacjach między USA a Iranem pozostają ograniczone. John Murillo zaznaczył, że konflikt jest nieprzewidywalny i może zakończyć się w każdej chwili, co spowoduje spadek stawek frachtu i wartości funduszu BWET.

Wzrost wartości funduszu BWET jest powiązany z napięciami geopolitycznymi, niedoborem statków oraz zakłóceniami w globalnych łańcuchach dostaw, które wpływają na ceny frachtu ropy naftowej i innych towarów.