Projekt ustawy ogranicza przekształcanie mieszkań lokatorskich we własność i wprowadza zmiany w spółdzielniach mieszkaniowych

Projekt nowelizacji ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych przewiduje wyeliminowanie możliwości przekształcenia spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu w odrębną własność. Zmiany dotyczą stworzenia lepszych warunków do rozwoju budownictwa spółdzielczego oraz zwiększenia transparentności działania spółdzielni. Projekt trafił na posiedzenie rządu po skierowaniu przez Stały Komitet Rady Ministrów.

Główne założenia projektu nowelizacji ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych

Projekt nowelizacji ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych oraz niektórych innych ustaw, opublikowany w grudniu ubiegłego roku, zakłada, że w przypadku nowo ustanowionego spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu nie będzie możliwości jego przekształcenia we własność. Według resortu rozwoju i technologii, który przygotował projekt, ma to stworzyć lepsze warunki do rozwoju budownictwa spółdzielczego.

Projekt przewiduje także rozwiązania dotyczące lokali w budynkach posadowionych na gruntach o nieuregulowanym stanie prawnym, w tym umożliwienie obrotu takimi lokalami. Ponadto, zmiany dotyczą wzmocnienia kontroli członków spółdzielni nad jej funkcjonowaniem poprzez zwiększenie dostępu do dokumentów spółdzielni. Dostęp do dokumentów mają uzyskać również właściciele lokali, którzy nie są członkami spółdzielni.

Spółdzielnie będą zobowiązane do prowadzenia wykazów zawieranych umów. Projekt przewiduje także możliwość uczestniczenia w walnym zgromadzeniu z wykorzystaniem środków komunikacji zdalnej. Spółdzielnie liczące więcej niż 500 członków będą zobowiązane do prowadzenia własnej strony internetowej.

Zmiany dotyczące zarządów i członkostwa w spółdzielniach

Projekt wprowadza kadencyjność zarządów spółdzielni, które będą mogły być wybierane maksymalnie na pięć lat, jednak bez ograniczenia liczby kadencji. Według resortu rozwoju i technologii, ma to zwiększyć odpowiedzialność organów spółdzielni przed jej członkami.

W projekcie przewidziano także przywrócenie członkostwa w spółdzielni osobom, które utraciły je w wyniku zmian z 2017 roku. Dotyczy to między innymi osób posiadających spółdzielcze prawo do lokalu w budynkach usytuowanych na gruntach o nieuregulowanym stanie prawnym.

Zmiany określają czynności podejmowane przez spółdzielnie, które będą wymagały uchwały właścicieli lokali. Projekt przewiduje również możliwość zastąpienia walnego zgromadzenia zebraniem przedstawicieli, co dotyczy funkcjonowania większych spółdzielni.

Dodatkowo, projekt zakłada obowiązek zrzeszania się spółdzielni mieszkaniowych w związkach rewizyjnych, których działalność statutowa dotyczy spółdzielczości mieszkaniowej. Wprowadzona zostanie także możliwość zwrócenia się do Krajowej Rady Spółdzielczej o weryfikację określonych ustaleń zawartych w lustracji, czyli obowiązkowej, okresowej kontroli działalności spółdzielni, która sprawdza przestrzeganie prawa, statutu oraz gospodarność.

Wiceszef Ministerstwa Rozwoju i Technologii, Tomasz Lewandowski, podkreślił, że majątek spółdzielni jest majątkiem prywatnym wszystkich jej członków, dlatego konieczne jest zapewnienie pewności, że zarząd rzetelnie gospodaruje ich własnością. Wskazał również na potrzebę odbudowy zaufania między członkami a zarządami spółdzielni poprzez zwiększenie transparentności działalności spółdzielni i wprowadzenie obowiązkowej kadencyjności zarządów.

Projekt nowelizacji ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych obejmuje zatem szereg zmian dotyczących zarówno praw lokatorów, jak i funkcjonowania samych spółdzielni. Zmiany te mają wpływ na sposób zarządzania spółdzielniami, dostęp do informacji oraz status prawny lokali spółdzielczych.