Ponad połowa energii elektrycznej w UE pochodzi z odnawialnych źródeł, udział węgla spada

W drugim kwartale 2026 roku ponad połowa energii elektrycznej w Unii Europejskiej pochodziła z odnawialnych źródeł energii (OZE). Energia słoneczna stała się największym źródłem energii odnawialnej, wyprzedzając energetykę wiatrową. W 2025 roku udział węgla w produkcji energii elektrycznej w UE osiągnął najniższy poziom w historii.

Udział odnawialnych źródeł energii w produkcji energii elektrycznej w UE

Według danych Eurostatu, w drugim kwartale 2026 roku 54,1 proc. energii elektrycznej wyprodukowanej w Unii Europejskiej pochodziło z odnawialnych źródeł energii. W analogicznym okresie roku poprzedniego udział ten wynosił 54,3 proc.

Największy udział w produkcji energii elektrycznej z OZE miała energia słoneczna, która stanowiła 41,6 proc. całkowitej produkcji energii elektrycznej ze źródeł odnawialnych. W drugim kwartale 2025 roku udział energii słonecznej wynosił 37 proc.

Drugim pod względem znaczenia źródłem odnawialnej energii elektrycznej była energia wiatrowa, odpowiadająca za 27,7 proc. produkcji energii elektrycznej z OZE. Na hydroenergetykę przypadało 22,6 proc., na odnawialne paliwa palne 7,7 proc., a na energię geotermalną i pozostałe źródła łącznie 0,4 proc.

Wśród państw Unii Europejskiej największy udział OZE w produkcji energii elektrycznej odnotowano na Łotwie, gdzie wyniósł 97,7 proc. Produkcja energii z odnawialnych źródeł opierała się tam przede wszystkim na energii wodnej i słonecznej. Drugie miejsce zajęła Dania z wynikiem 94,3 proc., głównie dzięki energetyce wiatrowej, a trzecie Chorwacja z 92,2 proc., gdzie dominowała hydroenergetyka.

Na drugim końcu zestawienia znalazła się Słowacja z udziałem OZE na poziomie 19,8 proc. W Czechach wskaźnik ten wyniósł 20,9 proc., a na Malcie 24,5 proc.

Eurostat zaznaczył, że podawany udział OZE dotyczy produkcji netto energii elektrycznej i nie powinien być utożsamiany z udziałem odnawialnych źródeł w zużyciu energii elektrycznej brutto, który jest wykorzystywany jako główny wskaźnik do monitorowania realizacji unijnej dyrektywy o odnawialnych źródłach energii. Oba wskaźniki są obliczane według różnych metodologii.

Spadek udziału węgla w produkcji energii elektrycznej w UE

Europejski Urząd Statystyczny (Eurostat) podał, że w 2025 roku udział węgla w produkcji energii elektrycznej w Unii Europejskiej osiągnął najniższy poziom w historii i wyniósł 9,2 proc. W 1990 roku udział węgla w produkcji energii elektrycznej przekraczał jedną trzecią.

Węgiel kamienny stanowił 3,7 proc. całkowitej produkcji energii elektrycznej brutto w UE, co odpowiadało 105 601 gigawatogodzinom (GWh). Węgiel brunatny odpowiadał za 5,5 proc. produkcji, czyli 154 186 GWh. Paliwa te zajmowały odpowiednio siódme i szóste miejsce wśród źródeł wytwarzania energii elektrycznej.

W 1990 roku węgiel kamienny stanowił 19,8 proc. produkcji energii elektrycznej, a węgiel brunatny 15,3 proc. Węgiel łącznie odpowiadał za 35,1 proc. produkcji prądu. Po 10 latach udział ten zmniejszył się do 30,4 proc.

Produkcja energii z energii jądrowej, która konkurowała z węglem w tamtej dekadzie, wyprzedziła oba rodzaje węgla w 1994 roku.

Eurostat wskazał, że największe spadki udziału węgla w produkcji energii elektrycznej nastąpiły w latach 2018-2025. W tym okresie udział węgla kamiennego spadł o 50 proc., a brunatnego o 52 proc.

W 2019 roku węgiel ustąpił miejsca gazowi ziemnemu, w 2020 roku energii wodnej i wiatrowej, a w 2024 roku energii słonecznej. W 2024 roku udział węgla po raz pierwszy spadł poniżej 10 proc.

Eurostat zwrócił również uwagę, że mniejszy udział węgla w produkcji energii elektrycznej przekłada się na mniejszą zależność UE od importu tego surowca z krajów trzecich. W 2024 roku wskaźnik zależności UE od importu węgla kamiennego spadł do 57,2 proc. i był najniższy od 2007 roku. Najwyższy poziom importu odnotowano w 2022 roku, kiedy 74,5 proc. węgla kamiennego pochodziło z importu.

W drugim kwartale 2026 roku ponad połowa energii elektrycznej w UE pochodziła z odnawialnych źródeł, z dominującą rolą energii słonecznej. Węgiel, który jeszcze trzy dekady temu stanowił ponad jedną trzecią produkcji energii elektrycznej, w 2025 roku odpowiadał za 9,2 proc. produkcji. Spadek udziału węgla w produkcji energii elektrycznej w UE był szczególnie widoczny w ostatnich latach, a zmniejszenie zależności od importu tego surowca odnotowano w 2024 roku.