Pemex – najbardziej zadłużony koncern naftowy świata obciąża budżet Meksyku

Pemex, państwowy koncern naftowy Meksyku, jest obecnie najbardziej zadłużonym przedsiębiorstwem naftowym na świecie. W ostatnich ośmiu latach rząd Meksyku przeznaczył na jego wsparcie ponad 130 miliardów dolarów, co przewyższa wydatki na wojsko i walkę z kartelami narkotykowymi.

Wysokie zadłużenie Pemeksu oraz jego wpływ na finanse państwa obniżyły rating kredytowy Meksyku, który znajduje się na granicy utraty poziomu inwestycyjnego.

Pomimo rządowego pakietu ratunkowego, który zmniejszył zadłużenie koncernu z 113 do około 79 miliardów dolarów, Pemex nadal ponosi straty, a jego produkcja ropy spadła do mniej niż 1,7 miliona baryłek dziennie, co stanowi połowę wolumenu sprzed dwudziestu lat.

Wpływ zadłużenia Pemeksu na rating Meksyku i sytuację finansową

Wycena meksykańskich obligacji rządowych na rynkach finansowych uległa drastycznemu pogorszeniu, a inwestorzy traktują je obecnie jak aktywa spekulacyjne o ratingu śmieciowym. W maju 2026 roku agencja Moody's obniżyła rating Meksyku z poziomu Baa2 do Baa3, wskazując jako kluczowy powód zobowiązania związane z Pemeksem, które potęgują ryzyko fiskalne.

Agencja S&P Global Ratings zmieniła perspektywę ratingu Meksyku ze stabilnej na negatywną, ostrzegając przed możliwym obniżeniem oceny w ciągu najbliższych 24 miesięcy, jeśli kraj nie opanuje rosnącego zadłużenia lub pogorszą się relacje handlowe z USA. Fitch utrzymuje rating na poziomie BBB- ze stabilną perspektywą, również o krok od statusu śmieciowego, wiążąc tę ocenę z ogromnym długiem Pemeksu.

Rentowności obligacji skarbowych Meksyku są wyższe niż obligacji mniejszych państw regionu, takich jak Gwatemala czy Panama. Różnica między oficjalnym ratingiem inwestycyjnym Meksyku a rzeczywistym obrotem jego obligacjami wskazuje, że rynek traktuje je jako spekulacyjne. Wiele funduszy emerytalnych i firm ubezpieczeniowych, zobowiązanych do utrzymywania wyłącznie długu o ratingu inwestycyjnym, może być zmuszonych do sprzedaży obligacji w przypadku dalszego obniżenia ratingu, co wywołałoby presję na meksykańskie peso i podniosło koszty pożyczek.

W 2025 roku rządowe wsparcie dla Pemeksu wyniosło około 35 miliardów dolarów, co stanowiło 1,9% PKB Meksyku. Budżet na 2026 rok przewiduje około 14 miliardów dolarów na spłatę zobowiązań Pemeksu, czyli 0,7% PKB. W 2025 roku Meksyk pozyskał ponad 41 miliardów dolarów w obligacjach skarbowych denominowanych w walutach zagranicznych, stając się największym pożyczkobiorcą na rynkach wschodzących w ubiegłym roku.

Problemy operacyjne i finansowe Pemeksu

Pemex to w 100% państwowy, zintegrowany koncern naftowo-gazowy, który obejmuje cały łańcuch energetyczny: poszukiwanie i wydobycie ropy oraz gazu, transport i magazynowanie, rafinację, produkcję petrochemiczną, dystrybucję paliw i sprzedaż detaliczną. Spółka prowadzi sześć rafinerii, kompleksy petrochemiczne i gazowe oraz obsługuje ponad 6 tysięcy stacji paliw.

Produkcja ropy naftowej przez Pemex spadła od około 2005 roku, kiedy zaczęły słabnąć kluczowe złoża, w tym pole Cantarell. Obecnie spółka wydobywa poniżej 1,7 miliona baryłek ropy dziennie, co stanowi połowę wolumenu sprzed dwudziestu lat. Wskaźnik produktywności zatrudnienia wynosi około 13 baryłek ropy na pracownika dziennie, podczas gdy kolumbijski Ecopetrol osiąga około 36 baryłek, brazylijski Petrobras około 50, a amerykański ExxonMobil około 80 baryłek.

Meksyk posiada duże zasoby ropy (23. miejsce na świecie pod względem rezerw), jednak brak nowoczesnych i wydajnych rafinerii zmusza kraj do eksportu surowej ropy do USA i odkupywania gotowych paliw po wyższych cenach. Kosztowne projekty, takie jak budowa rafinerii Olmeca w Dos Bocas, okazały się drogie, opóźnione i mało rentowne. Próby ograniczenia importu paliw kosztem własnej nieefektywnej rafinacji dodatkowo obciążały kapitał spółki.

W 2025 roku Pemex poniósł stratę netto około 45,2 miliarda peso (2,67 miliarda dolarów), znacznie mniejszą niż strata w 2024 roku, która wyniosła około 304 miliardy peso (około 18 miliardów dolarów). W drugim kwartale 2026 roku spółka osiągnęła zysk około 18 miliardów peso (1,06 miliarda dolarów) przy przychodach rzędu 510 miliardów peso (30,1 miliarda dolarów).

Pomimo zapowiedzi władz dotyczących osiągnięcia przez Pemex samowystarczalności finansowej do 2027 roku, analitycy pozostają sceptyczni wobec tych deklaracji. Proponowane umowy joint-venture nakładają na prywatnych partnerów większość ryzyka przy zaledwie połowie zysków, co odstrasza globalny kapitał.

Relacje handlowe Meksyku ze Stanami Zjednoczonymi również stanowią wyzwanie. Podczas obowiązkowego, sześcioletniego przeglądu umowy handlowej w lipcu 2026 roku USA odmówiły przedłużenia paktu w obecnej formie, co uruchomiło procedurę corocznych przeglądów do 2036 roku. Ten stan generuje niepewność w handlu i wpływa na napływ prywatnych inwestycji zagranicznych.

W efekcie Pemex, który powstał w 1938 roku po nacjonalizacji meksykańskiego sektora naftowego, stał się finansowym obciążeniem dla Meksyku, wpływając negatywnie na gospodarkę i budżet państwa.