Lewiatan krytykuje podwyżkę CIT: obawy o inwestycje i niepewność podatkową

Rząd zapowiedział pakiet zmian podatkowych, w tym podwyżkę stawki podatku CIT dla przedsiębiorstw o wysokich przychodach. Konfederacja Lewiatan wyraziła krytykę wobec tych planów, wskazując na potencjalne skutki dla inwestycji i stabilności otoczenia podatkowego.

Zmiany w PIT i CIT zapowiedziane przez rząd

Premier Donald Tusk wraz z ministrem finansów i gospodarki Andrzejem Domańskim przedstawili propozycje zmian podatkowych. Wśród nich znajduje się podniesienie progu podatkowego w podatku PIT z 120 tys. zł do 130 tys. zł oraz wprowadzenie nowej, 24-proc. stawki PIT dla osób zarabiających od 130 do 150 tys. zł. Najwyższa stawka podatku, wynosząca 32 proc., ma dotyczyć osób z dochodami powyżej 150 tys. zł.

W celu pokrycia wielomiliardowych kosztów tych zmian rząd planuje podwyższenie niektórych podatków. Proponowane jest podniesienie stawki CIT z 19 do 22 proc. dla podmiotów osiągających roczne przychody przekraczające 50 mln euro, czyli około 200 mln zł. Ponadto planowane jest zwiększenie daniny solidarnościowej dla osób zarabiających ponad 1 mln zł rocznie do 5 proc., czyli o 1 punkt procentowy więcej. Rząd chce także powrócić do wcześniejszego limitu przychodów dla podatników ryczałtowych, obniżając go z 2 mln euro do 250 tys. euro, czyli około 1 mln zł.

Ocena zmian przez Konfederację Lewiatan

Ekspertka Konfederacji Lewiatan, Anna Słomińska-Wernik, w komentarzu dotyczącym zapowiedzianych zmian podkreśliła, że trudno jednoznacznie ocenić ich skutki. Zwróciła uwagę, że kluczowe jest zachowanie równowagi między efektami redystrybucyjnymi a wpływem na warunki prowadzenia działalności gospodarczej.

W opinii ekspertki modyfikacje w podatku PIT mogą pośrednio ograniczyć presję płacową w segmencie klasy średniej, co uznała za pozytywny kierunek. Jednocześnie podkreśliła, że podwyższenie stawki CIT dla przedsiębiorstw nie powinno być stosowane jako sposób na kompensowanie ubytku dochodów budżetowych, ponieważ może to ograniczyć zdolność inwestycyjną firm oraz pogorszyć przewidywalność otoczenia podatkowego.

Skutki podwyżki CIT według Lewiatana

Konfederacja Lewiatan wskazała, że nominalny wzrost stawki CIT o 3 punkty procentowe oznacza relatywny wzrost o 15,8 proc. Organizacja podkreśliła, że jest to istotne podniesienie obciążenia podatkowego.

Lewiatan zwrócił uwagę, że próg oparty na przychodach nie uwzględnia rentowności, kapitałochłonności ani specyfiki branży. W związku z tym wyższą stawką mogą zostać objęte także podmioty działające na niskiej marży. Według organizacji takie rozwiązanie może ograniczać środki na inwestycje, cyfryzację, wzrost wynagrodzeń i rozwój usług, a także osłabiać atrakcyjność Polski dla inwestycji zagranicznych.

Konfederacja Lewiatan powołała się na badania OECD, które wskazują, że stopy inwestycji przedsiębiorstw są negatywnie związane z efektywnym opodatkowaniem dochodów spółek.

Wątpliwości dotyczące vacatio legis

Ekspertka Lewiatana wyraziła zastrzeżenia co do krótkiego vacatio legis dla zapowiedzianych zmian podatkowych. Zauważyła, że szczegóły zmian nie zostały jeszcze przedstawione w formie projektu, choć mają one wejść w życie od 2027 roku.

W pracach rządu nad zmianą ustawy – Ordynacja podatkowa wskazywano na potrzebę wprowadzenia co najmniej 6-miesięcznego vacatio legis dla niekorzystnych zmian podatkowych. Słomińska-Wernik podkreśliła, że zachowanie takiego standardu ma praktyczne znaczenie, ponieważ pozwala przedsiębiorstwom odpowiednio uwzględnić nowe obciążenia w budżetach, planach inwestycyjnych i prognozach finansowych oraz przygotować się organizacyjnie i systemowo do stosowania nowych regulacji.

Dodatkowe zmiany w ryczałcie

W wykazie prac Rady Ministrów opublikowano założenia do projektu ustawy, z których wynika, że rząd planuje wprowadzenie dodatkowej stawki podatkowej dla najlepiej zarabiających ryczałtowców. Nowa stawka ma wynieść 17 proc. i dotyczyć nadwyżki przychodów ponad 300 tys. euro osiągniętych w trakcie 2027 roku i kolejnych lat.

Jednocześnie limit warunkujący wybór ryczałtu ma zostać obniżony do 250 tys. euro.

Proponowane zmiany podatkowe obejmują zatem podniesienie progów i stawek w PIT, podwyżkę CIT dla dużych przedsiębiorstw, zwiększenie daniny solidarnościowej oraz modyfikacje w systemie ryczałtowym.

Konfederacja Lewiatan podkreśliła, że podwyżka CIT o 3 punkty procentowe jest relatywnie znaczącym wzrostem obciążenia podatkowego, a próg oparty na przychodach nie uwzględnia specyfiki działalności firm. Organizacja wskazała także na ryzyko krótkiego vacatio legis, które może utrudnić przedsiębiorstwom dostosowanie się do nowych przepisów.

Zmiany mają wejść w życie od 2027 roku, jednak szczegóły projektu nie zostały jeszcze opublikowane.