Kreml reaguje na zmianę litewskiej konstytucji i grozi odwetem

Kreml wyraził groźbę odwetowych działań wobec Litwy po decyzji litewskiego Sejmu o zniesieniu konstytucyjnego zakazu rozmieszczania broni masowego rażenia na terytorium kraju. Rzecznik Kremla Dmitrij Pieskow wskazał, że Rosja będzie zmuszona podjąć kroki w celu ochrony własnego bezpieczeństwa.

We wtorek litewski Sejm poparł w pierwszym czytaniu zmianę konstytucji, która ma usunąć zapis zakazujący obecności broni masowego rażenia oraz baz wojskowych państw trzecich na terytorium Litwy. Za projektem głosowało 106 deputowanych, przeciw było 18, a sześciu wstrzymało się od głosu. Do zatwierdzenia zmiany wymagana jest większość co najmniej dwóch trzecich wszystkich 141 parlamentarzystów w dwóch osobnych głosowaniach, z zachowaniem co najmniej trzymiesięcznego odstępu między nimi. Drugie, ostateczne głosowanie zaplanowano na 12 stycznia przyszłego roku.

Reakcja Kremla na zmiany w litewskiej konstytucji

Dmitrij Pieskow odniósł się zarówno do przyjętej zmiany litewskiej konstytucji, jak i do propozycji prezydenta USA Donalda Trumpa dotyczącej utworzenia amerykańskiej bazy wojskowej na Litwie. Rzecznik Kremla zaznaczył, że zbliżanie się infrastruktury wojskowej państwa będącego głównym członkiem NATO, czyli USA, do granic Rosji, nie może być postrzegane inaczej niż jako krok w kierunku eskalacji napięć.

Wcześniej, we wrześniu, Pieskow ostrzegał, że Litwa znalazłaby się „na celowniku” Rosji, gdyby pozwoliła sojusznikom na rozmieszczenie na swoim terytorium broni jądrowej.

Argumenty litewskich władz i obecność wojskowa USA

Przewodniczący litewskiego Sejmu Juozas Olekas ocenił, że zniesienie zakazu rozmieszczania broni masowego rażenia zwiększy zdolności odstraszania Litwy oraz umożliwi pełne uczestnictwo kraju w planach NATO dotyczących odstraszania nuklearnego. Minister obrony Robertas Kaunas podkreślił, że inicjatywa ta jest reakcją na rosyjską agresję na Ukrainę.

Obecnie obowiązujący artykuł 137 litewskiej konstytucji zakazuje obecności na terytorium kraju broni masowego rażenia oraz baz wojskowych państw trzecich. Od 2019 roku Stany Zjednoczone utrzymują na Litwie w systemie rotacyjnym batalion pancerny liczący blisko 1000 żołnierzy.

Zmiana konstytucji i związane z nią działania są elementem bieżących wydarzeń politycznych i wojskowych w regionie, które wywołują reakcje ze strony Rosji oraz sojuszników NATO.

Decyzja litewskiego Sejmu o usunięciu zakazu rozmieszczania broni masowego rażenia oraz planowane utworzenie amerykańskiej bazy wojskowej na Litwie zostały poddane krytyce przez Kreml, który zapowiedział podjęcie działań w celu zapewnienia własnego bezpieczeństwa.