Bank Norwegii i Europejski Bank Centralny podnoszą stopy procentowe w odpowiedzi na inflację

Bank Norwegii zdecydował się na drugą w tym roku podwyżkę stóp procentowych, podnosząc je o 25 punktów bazowych do poziomu 4,50%. Decyzja ta została podjęta podczas posiedzenia Komitetu Monetarnego i Stabilności Finansowej 23 września. Podwyżka jest efektem utrzymującej się inflacji powyżej celu banku, który wynosi 2%. W sierpniu inflacja CPI w Norwegii przyspieszyła do 3,3%.

Wcześniej, w maju, Bank Norwegii również podniósł stopy procentowe, co było pierwszą podwyżką od grudnia 2023 roku. Przed tymi decyzjami bank centralny obniżał stopy procentowe dwukrotnie w 2025 roku – w czerwcu i wrześniu – po okresie utrzymywania ich na poziomie 4,50% przez półtora roku. Wcześniej, między wrześniem 2021 a grudniem 2023, stopy procentowe były podnoszone z poziomu zera do 4,50%, co stanowiło najwyższy poziom od 2008 roku.

Według informacji przekazanych przez władze Norges Banku, inflacja znajduje się powyżej celu od kilku lat, a podniesienie stóp ma pomóc w sprowadzeniu jej do 2-procentowego celu w rozsądnym horyzoncie czasowym. Komitet jest przygotowany do dalszych podwyżek, jeśli zajdzie taka potrzeba. Jeśli dojdzie do kolejnej podwyżki, stopy procentowe osiągną najwyższy poziom od 2008 roku.

Europejski Bank Centralny podnosi stopy po raz pierwszy od jesieni 2023 roku

Europejski Bank Centralny (EBC) podniósł wszystkie trzy główne stopy procentowe o 0,25 punktu procentowego. Stopa depozytowa wzrosła do 2,25%, stopa refinansowa do 2,40%, a stopa kredytu overnight do 2,65%. Decyzja ta została podjęta jednogłośnie i jest pierwszą podwyżką od jesieni 2023 roku.

Podwyżka stóp procentowych w strefie euro jest reakcją na rosnącą inflację, która w maju wyniosła 3,2%. Prezes EBC Christine Lagarde podkreśliła, że inflacja pozostaje „zbyt wysoka”. Wzrost cen energii, spowodowany wojną z Iranem, ma istotny wpływ na poziom inflacji. EBC utrzymuje cel inflacyjny na poziomie 2% w perspektywie średnioterminowej, a wyższe stopy mają ograniczyć presję cenową.

Nowe prognozy EBC zakładają, że inflacja w 2026 roku wyniesie średnio 3,0%, co jest mniej optymistyczne niż wcześniejsze prognozy. Wzrost gospodarczy w strefie euro ma sięgnąć około 0,8%.

Reakcje na decyzję EBC w Niemczech

Decyzja EBC wywołała mieszane reakcje w Niemczech. Przedstawiciele sektora bankowego ocenili ją jako uzasadnioną i potrzebną. Dyrektor Federalnego Stowarzyszenia Banków Niemieckich, Heiner Herkenhoff, zaznaczył, że europejskie instytucje reagują na bieżąco, w przeciwieństwie do okresu gwałtownego wzrostu inflacji w latach 2021 i 2022.

Z kolei organizacje przedsiębiorców, takie jak Niemiecka Izba Przemysłowo-Handlowa (DIHK), wyraziły krytykę wobec podwyżek. DIHK wskazuje, że wyższe stopy procentowe mogą negatywnie wpłynąć na firmy, zwłaszcza w kontekście trwającego kryzysu gospodarczego. Główny analityk DIHK, Volker Treier, podkreślił, że rozwój gospodarczy w Niemczech ulega stagnacji przy rosnących cenach, podczas gdy w pozostałej części strefy euro odnotowuje się przynajmniej niewielki wzrost.

Niektórzy ekonomiści i przedstawiciele sektora finansowego wskazują, że decyzja EBC jest sygnałem stabilności w obliczu rosnących napięć geopolitycznych i podkreślają, że priorytetem banku centralnego pozostaje walka z inflacją.

Podsumowując, zarówno Bank Norwegii, jak i Europejski Bank Centralny podjęły decyzje o podwyżkach stóp procentowych w odpowiedzi na utrzymującą się inflację powyżej ich celów. W Norwegii stopy procentowe osiągnęły poziom 4,50%, a w strefie euro stopa depozytowa wzrosła do 2,25%. Oba banki centralne informują o konieczności dalszego monitorowania sytuacji i możliwości podjęcia kolejnych działań.